Көркем есімдерге қатысты маңызды қағидалар

Маусым 24, 2009

Әс-сәләму ғаләйкум уа рахмәтуллаһ, құрметті ағайын!
Осыдан азғантай уақыт бұрын бір бауырлар маған: «Сіз Аллаһ есімдерінің кейбірін ұмытып кетіпсіз. Неге бұл тізімде «Әл-Хоофид» /Түсіруші/,  «әр-Роофиғ» /Көтеруші/, «әл-Муғизз» /қадірлі етуші/, «әл-Музилл» /қор қылушы/, «әл-Жәлил» /ұлылық Иесі/, «әл-Адль»  /Әділ/ және тағы басқа, қалың жұртқа танымал, мұсылман әлемінде кеңінен тарап кеткен есімдер келмеген?» деп сұрақ қойған болатын. Сұраушының сұрағына жеке жауап жазғаныммен бұл сауал көптің көкейінде де жүрген шығар деп ойладым. Сол орайда бүгінгі сабағымда Аллаһтың көркем есімдеріне қатысты қағидаларды жазып өтуді жөн көріп отырмын.

Read the rest of this entry »


Фәлақ және Нәс сүрелерінің түсіндірмесі (2 сабақ)

Маусым 15, 2009

Құрметті, оқырман ағайын! Біраз уақыт оқу орнында жұмыстар шығып, блогтан қол үзіп қалдым. Алдағы уақытта, дәлірек айтсақ, жазғы демалыста сіздермен жиі қауышпақ ниетім бар.

Тәфсир сабағын жалғастырайық. Өткен дәрістерде Фәлақ пен Нәс сүрелерінің түсіндірмесін бастаған болатынбыз. Алғашында жалпы танысу, кішігірім шолу жасап, бірінші сабақта Фәлақ сүресінің алғашқы екі аятын түсіндіріп өттік. Бүгінгі сабақта Фәлақ сүресінің келесі аяттарын түсіндіріп өтпек ниетіміз бар, иншалла!

Read the rest of this entry »


41. Әл-Кәрийм және 42. әл-Әкрам

Маусым 14, 2009

kareem«Кәрийм» және «әкрам» сөздері араб тіліндегі «әл-Кәрам» сөзінен туындайды. Бұл өз бойында жалпы алғанда «жомарттылық» немесе «қадірлілік, елеулілік, құрмет» деген мағыналарды қамтиды.

«Әл-Кәрийм» есімі Аллаһтың көркем есімі ретінде 3 жерде келген. Олар: Мүминун сүресінің 116 шя аяты, Нәміл сұресінің 40 шы аяты және Инфитар сүресінің 6 аяты.

Ал «әл-Әкрам» есімі Ғаләқ сүресінің 3 ші аятында бір рет келген.

Аса Ұлы Аллаһқа қатысты айтылғанда «әл-Кәрийм» көркем есімін кейбір ғалымдар: ««Әл-Кәрийм» есімі төңірегінде 16 дан астам пікір айтылған. Сол пікірлерді ықшамдап айтар болсақ:

Read the rest of this entry »


Фатиха сүресінің тәпсірі

Сәуір 3, 2009
Фатиха сүресінің тәпсірі
Көшіріп алыңыз [356 КБ]

Фәләқ пен Нас сүрелерінің түсіндірмесі (1-сабақ)

Желтоқсан 14, 2008

Құрметті бауырлар! Бүгінгі дәрісімізде Фәләқ пен Нас сүрелерінің тәпсірін жалғастырамыз. Алдыңғы сабақтарда айтып өткеніміздей, бұл екі сүренің толық мағынасы екеуінің тәпсірін қатар жүргізген кезде ғана ашылады. Сол үшін алдын ала ескерту жасап айтарым, екі сүренің Халифа Алтай атамыз аударған нұсқасын келтіріп, одан әрі қарай аяттардың тәпсірін жүргіземіз. Сіздерден талап етілетіні – айтылғанды мұқият оқып, түсінбеген болсаңыздар қайта оқып қарау, анықтамалар мен ережелерді жаттау және тиісінше амал ету. Бұл екі сүренің құр аудармасын оқыған жан сүренің арғы сырына жете алмауы ғажап емес. Бірақ, шын мәнінде бұл екі сүре ұлы сүрелердің бірі әрі көлемдері аз болғанына қарамастан сабағымыз бірнеше бөлімге бөлініп, біразға созылуы мүмкін. Ондай болса Аллаһқа тәуекел етіп, сүре тәпсірін бастайық!

Read the rest of this entry »


40. Әл-Хафийз

Желтоқсан 12, 2008

40.Әл-Хафийз

40.Әл-Хафийз

Бүгінгі дәрісімізде Ұлы Раббымыздың Әл-Хафииз есімі төңірегінде сөз өрбітеміз.
Бұл есім араб тіліндегі «хифз» сөзінен туындайды. Тілдік мағынасы: «сақтау, жаттау».
Ал енді осы есімнің Аллаһ тәбәрәкә уа тәғәләға қатысты айтылғандағы мағынасына келер болсақ, Әл-Хафииз есімі «Сақтаушы» деген мағына береді. Бұл есім Құранда үш жерде келген.
Аллаһтың сақтауы қалай болатынын түсіндіре келе ғұламалар былай дейді:
а) Аллаһтың жалпы жаратылысты сақтауы, яғни Аллаһ аспан мен жерді және екеуінің арасындағыны тиісті уақыты келмейінше жоғалып, жойылып, құрып кетуінен сақтап тұрады. Ұлы Раббымыз Құранда: «Оған ол екеуін (аспан мен жерді) сақтап тұру еш қиындық тудырмайды»,-деп, аятта «хифз» сөзін қолданған. (Бақара сүресі, 255 аят).
ә) Аллаһтың құлдарына байланысты сақтауы. Бұл өз ішінде екі түрлі болады: Жалпы сақтауы және ерекше сақтауы. Жалпы сақтауы адам баласының бәріне тиесілі. Ұлы Раббымыз Өзінің мейірімімен барлық адамдарды әртүрлі апаттардан, зияндықтан сақтап тұрады әрі лайықсыз түрде пәлекет жолдамайды. Ал енді ерекше сақтауы шынайы, ықыласты құлдарына арналған. Раббымыз шынайы берілген, ықыласты, тақуа құлдарын әртүрлі күнә жасап қоюдан сақтайды. Ал енді жасап қойса дереу тәубе етуге мұрсат беріп, Өзі қолдап отырады.

б) Аллаһ барлық әлемді, оның ішіндегі барлы-жоқты, іс-әрекетті, кідіріс-мүдірісті, жасырын мен жарияны бәрін түгел біліп, ұмытпай, есте сақтаушы. Оның ілімінен ешнәрсе тысқары қалмайды. «Сенің Раббың еш ұмытпайды»-деген аят осының айғағы. (Мәриям, 64). Енді осы есімге сай амал ету жайын сөз етер болсақ:

Read the rest of this entry »


Фәләқ пен Нас сүрелерінің түсіндірмесі (кіріспе)

Желтоқсан 4, 2008

Әссәләму алейкум уа рахмәтуллаһи уа баракәәтуһ, құрметті, оқырмандар!
Бүгінгі дәрісімізде қасиетті Құрандағы соңғы екі сүре – Фәләқ (Таң) және Нас (Адамдар) сүрелерін түсіндіріп, талдап, осы екі сүре төңірегінде сөз өрбітеміз. Ғұламалардың барлығы дерлік бұл екі сүренің жалпы мазмұны мен стилі өзара жақын болуы себепті екеуін қатар алып, бірге тәпсірлейді.  Тіпті екі сүрені «Мағуазатәйни» деп немесе «Муғаууизатайни» деп атайды. Қасиетті екі сүрені тәпсірлеп, мағынасын ұғынған кезде бұған өздеріңіз де куә боларсыздар, Аллаһтың қалауымен.
Бұдан бұрынғы әдетімізге сай, ең алдымен Халифа Алтай атамыз аударған Құран нұсқасы бойынша сүренің қазақша мағыналық аудармасын келтіріп, артынша сүренің негізгі түсіндірмесін баяндап, аударманың дұрыс-бұрыстығын бірге талқылаймыз. Әлбетте, біздің мақсат қате іздеп, дау тудыру емес, бәлкім негізгі мақсатымыз – сүренің астарында жасырылған мағыналарды түсініп, ішіндегі айтылғанға сай амал жасау үшін мәнін ұғыну. Басқаша айтсақ, сүрені шамамыз келгенше толық талдап, бойымызға сіңдіру. Шын мәнінде бұл үмметтің түзелуі, жарқын болашағы, алдағы үмітінің орындалуы – Құран мен сүннетті берік біліп, ұғынып, иман келтіріп, тиісінше амал жасауында ғана! Ондай болса Аллаһтан күш-қуат, жігер тілеп, сүренің түсіндірмесін бастайық!

Read the rest of this entry »